Glutensiz Ne Demek, Glutensiz Yiyecekler, Glutensiz Beslenme, Glutensiz Un

Glutensiz Ne Demek, Glutensiz Yiyecekler, Glutensiz Beslenme, Glutensiz Un

Glutensiz Ne Demek

Glüten buğday, çavdar ve arpa gibi belirli tahıllarda bulunan bir proteindir. Bu proteini içermeyen gıdalara glütensiz gıdalar denir. Glüten elastikiyet ve nem sağlayarak gıdaların şeklini korumasına yardımcı olur. Ayrıca ekmeğin çiğnenebilir olmasına yardımcı olur.

Glütenin çoğu insan için güvenli olmasına rağmen, çölyak hastalığı veya glüten duyarlılığı gibi durumlarda, sağlık üzerindeki olumsuz etkileri önlemek için glüten alımı engellenmelidir. Birçok hazır gıda, glüten içeren maddelerle yapılır, bu yüzden çölyak hastalarının, hazır gıdalardaki içerik kısmını kontrol etmeleri önemlidir.

Glutensiz Yiyecekler Nelerdir

1. Kepekli Tahıllar

glutensiz-tahıllar

Bazı tahıllı gıdalar glüten içerirken bazıları tamamen glütensizdir. Tam tahıllı gıdaları satın alırken gıda etiketlerini iki kez kontrol etmek gerekir. Glüten içermeyen tam tahıllı gıdalar bile, glüten içeren gıdalar ile aynı tesiste işlendikleri takdirde, glüten ile kontamine olabilirler.

Örneğin, yulaflar genellikle, aynı zamanda çapraz kontaminasyona yol açabilecek buğdayı işleyen tesislerde işlenir. Bu nedenle, satın aldığınız yulafların glütensiz sertifikalı olduğuna emin olmalısınız.

Glütensiz Tam Tahıllar

  1. Kinoa,
  2. Esmer pirinç,
  3. Yabani pirinç,
  4. Karabuğday,
  5. Tapyoka,
  6. Darı,
  7. Teff bitkisi,
  8. Ararot
  9. Yulaf

Kaçınılması Gereken Tahıllar

  • Buğday, tüm çeşitler (tam buğday, buğday çileği, bulgur, durum, kamut)
  • Çavdar
  • Arpa
  • Tritikale (buğday ve yulaftan elde edilen melez bir tahıl)

Bu glüten içeren tahıllar genellikle ekmek, kraker, makarna, tahıl, unlu mamul ve aperatif yiyecekler yapmak için kullanılır.

Glutensiz Unlar

Şayet glütensiz beslenmek istiyorsak tercihimiz her zaman doğal glüten içermeyen besinleri kullanmak olmalıdır. Bunlar da tahıl olmayan kuru baklagiller (mercimek, nohut, kuru fasulye gibi), mısır, karabuğday (greçka), kinoa, darı, keçiboynuzu, hindistancevizi unlarıdır. Son zamanlarda ülkemizde sık olarak kullanılan amaranth ve teff unu da bulunmaktadır. Bunların yanında badem unu da keklerde ve patalarda kullanmak için iyi bir alternatif olacaktır.

2. Glutensiz Meyve ve Sebzeler

glütensiz meyve sebzeler

Tüm taze meyve ve sebzeler doğal olarak glutensizdir. Bununla birlikte, bazı işlenmiş meyve ve sebzeler, bazen tatlandırıcı veya koyulaştırıcı olarak eklenmiş olan glüten içerebilir. İşlenmiş meyve ve sebzelere ilave edilebilen glüten içeren maddeler, hidrolize buğday proteini, modifiye gıda nişastası, malt ve maltodekstrin içerir.

Meyveler ve Sebzeler

Aşağıdaki liste kapsamlı olmamasına rağmen, glutensiz bir diyette tadını çıkarabileceğiniz taze meyve ve sebze örnekleri sunmaktadır.

  • Portakal ve greyfurt dahil olmak üzere tüm turunçgiller,
  • Muz,
  • Elma çeşitleri,
  • Şeftaliler,
  • Armutlar,
  • Mantarlar,
  • Soğan,
  • Havuçlar,
  • Turp
  • Yeşil fasulye
  • Karnabahar ve brokoli de dahil olmak üzere turpgiller,
  • Ispanak, lahana ve roka gibi yeşillikler,
  • Patates, mısır ve kabak dahil nişastalı sebzeler,
  • Biber vb.

Glutensiz Meyve ve Sebze Bileşenleri

  • Konserve meyve ve sebzeler:Su veya doğal meyve suları glüten içermez fakat meyve ve sebze konserveleri glüten içeren soslarla konserve edilebilirler bu yüzden içeriğine dikkat edilmelidir
  • Dondurulmuş meyveler ve sebzeler:Doğal olarak dondurulmuş meyve ve sebzeler glütensizdir. Ama glüten içeren ilave lezzetler ve soslar içerebilirler, bu nedenle dikkatli kullanılmalıdır.
  • Kurutulmuş meyve ve sebzeler: Sade, şekersiz kurutulmuş meyve ve sebzeler glütensizdir. Fakat glüten içeren maddeler ile kurutulmuş olabilirler. Bu nedenle dikkatli kullanılmalıdır.
  • Önceden kesilmiş meyve ve sebzeler:Hazırlandığı yere bağlı olarak glüten ile çapraz kontamine olabilirler. İçeriğine dikkat edilerek kullanılmalıdır.

3. Glutensiz Proteinler Kaynakları

Birçok hayvan ve bitki bazlı gıdalar protein içerirler. Bu gıdaların çoğu doğal olarak glütensizdir. Bununla birlikte, soya sosu, un ve malt sirkesi gibi glüten içeren maddeler genellikle dolgu maddeleri veya tatlandırıcılar olarak kullanılır. Bunlar genellikle proteinli gıdalarla eşleştirilmiş soslar, losyonlar ve marine edilerek eklenebilir.

Glütensiz Protein Kaynakları

  1. Baklagiller (fasulye, mercimek, bezelye, yer fıstığı)
  2. Fındık ve tohumlar(ay çekirdeği, kabak çekirdeği gibi)
  3. Kırmızı et (dana, kuzu, bufalo eti )
  4. Kümes hayvanları (taze tavuk, hindi)
  5. Deniz ürünleri (taze balıklar ve kabuklu deniz ürünleri)
  6. Geleneksel soya gıdaları

4. Glutensiz Süt Ürünleri

Glütensiz Süt Ürünleri

 

Çoğu süt ürünü doğal olarak glütensizdir. Ancak, aromalı olanlar ve katkı maddeleri içerenler glüten içerebilir. Bu nedenle dikkatli kullanılmalıdır. Süt ürünlerine eklenebilecek bazı yaygın glüten içeren bileşenler, koyulaştırıcılar ile malt ve modifiye edilmiş gıda nişastasıdır.

Glütensiz Süt Ürünleri

  1. Süt,
  2. Tereyağı ve ghee (sade-yağ)
  3. Peynir,
  4. Krem,
  5. Süzme peynir,
  6. Ekşi krema,
  7. Yoğurt,

Dikkat edilmesi gereken süt ürünleri şunlardır.

  • Aromalı süt ve yoğurtlar
  • Peynir sosları ve krem gibi işlenmiş peynir ürünleri
  • Katkı maddeleri ile karıştırılmış dondurmalar, glüten içerebilirler.

Kaçınılması Gereken Süt Ürünleri

  • Malt sütlü içecekler glüten içerirler.

5. Glutensiz Yağlar ve Yağlı Ürünler

Glütensiz Yağlar ve Yağlı Ürünler

Yağlar doğal olarak glütensizdir. Fakat bazı durumlarda, glüten içeren katkı maddeleri, lezzet ve koyulaştırma için katı ve sıvı yağlara karıştırılabilir. Bu nedenle içeriğine dikkat edilmelidir.

Glutensiz Yağlar

  1. Tereyağı ve ghee
  2. Zeytin ve zeytinyağı
  3. Avokado ve avokado yağı
  4. Hindistancevizi yağı
  5. Susam yağı, kanola yağı ve ayçiçek yağı gibi bitkisel ve tohum kaynaklı yağlar doğal glütensiz yağlardır.

6. Glutensiz İçecekler

 Glütensiz İçecekler

Glütensiz içebileceğiniz bazı içecekler bulunmaktadır. Bununla birlikte, bazı içecekler glüten içeren katkı maddeleri ile karıştırılmaktadır. Ayrıca, bazı alkollü içecekler malt, arpa ve diğer glüten içeren tahıllar ile üretilmektedir. Bu nedenle glütensiz bir diyette alınmamasına dikkat edilmelidir.

Glutensiz İçecekler

  1. Su,
  2. % 100 meyve suyu,
  3. Kahve,
  4. Çay,
  5. Karabuğday veya sorgum gibi glütensiz tahıllardan yapılan alkollü içecekler.
  6. Spor içecekleri, soda ve enerji içecekleri
  7. Limonata

Bu içeceklerin glütensiz olmasına rağmen, bunların çoğunun eklenmiş şeker ve alkol içerikleri nedeniyle dikkatli tüketilmesi gerektiğini unutmayın.

Kaçınılması Gereken İçecekler

  • Glüten içeren tahıllar ile yapılmış alkollü içecekler,
  • Damıtılmamış likörler,
  • Şarap soğutucuları gibi diğer malt içecekleri

7. Glutensiz Baharatlar, Soslar ve Çeşniler

glütensiz-cesni_baharat_cesitleri

Baharatlar, soslar ve çeşniler genellikle glüten içerebilir, ancak genellikle göz ardı edilirler.

Çoğu baharat, sos ve çeşniler doğal olarak glütensiz olmakla birlikte, bazen emülsifiye edici maddeler, stabilizatörler veya aroma arttırıcılar olarak glüten içeren bileşenler eklenebilir.

Baharatlar, soslar ve çeşnilere eklenen bazı yaygın glüten içeren maddeler, modifiye edilmiş gıda nişastası, maltodekstrin, malt ve buğday unudur.

Glutensiz Baharatlar, Soslar ve Çeşniler

  1. Tamari,
  2. Hindistan cevizi,
  3. Beyaz sirke, damıtılmış sirke ve elma sirkesi

Dikkat Edilmesi Gereken Baharatlar, Soslar ve Çeşniler

  • Ketçap ve hardal,
  • Worcestershire sos
  • Domates sosu,
  • Turşular,
  • Barbekü sosu,
  • Mayonez
  • Salata sosu,
  • Makarna sosu,
  • Kuru baharat,
  • Salsa,
  • Stok ve bulyon küpleri,
  • Sos ve doldurma karışımları,
  • Pirinç sirkesi,

Kaçınılması Gereken Baharatlar, Soslar ve Baharatlar

  • Buğday bazlı soya sosu ve teriyaki sosu (bir tür Japon sosu)
  • Malt sirke

Dikkat Edilecek Malzemeler

Özellikle hazır gıdaları alırken etiketlerde dikkat edilmesi gerekenler şunlardır;

  • Modifiye gıda nişastası ve maltodekstrin içeren gıdalar,
  • Malt sirkesi, malt ekstresi ve malt şurubu gibi malt bazlı bileşenler,
  • Glüten dengeleyici,
  • Soya veya teriyaki sosu,
  • Buğday proteini ve buğday unu gibi buğday bazlı maddeler içerenler,
  • Emülgatörler (etiketlerde belirtilmektedir)

Bir ürünün glüten içerip içermediğinden emin değilseniz, emin olmak için üreticiyle iletişime geçmek yararlı olacaktır.

Etiketler:

Bu Yazıyı Sosyal Medyada Paylaş

Yorumlar

Henüz yorum yapılmamış.

Yorum Yaz